mijn Hersenspinsels, Reflecties en Zielenroerselen / foto: Caminito del Rey, Spanje, oktober 2025
De bermen in onze mooie polder kleuren wit en geel van twee polderplanten: fluitenkruid en koolzaad. Van het fluitenkruid maakten we vroeger fluitjes, de holle stengel werd dichtgeknoopt en in het midden maakte je dan een snee en met een beetje geluk had je dan een fluitje. Koolzaad lijkt veel op raapzaad, je kunt olie maken van de zaden. Met een geknotte wilg erbij is het Groen Hart plaatje compleet.
Op mijn HAVO eindlijst (1972...) was het vak Frans mijn hoogste cijfer. Ik vond het een mooie zangerige taal. En dat hoge cijfer kwam vooral ook door de leuke docente die ons goed les gaf en ons deed kennis maken met Franse schrijvers als Sartre en Camus. Op het koor van die opleiding (Rehoboth) zongen we ook prachtige en vrolijke Franse drink- en dansliedjes die ik nog letterlijk kan (mee)zingen, quand je bois du vin claret, ami tout tourne, tourne, tourne.... En we lazen natuurlijk Le petit Prince in het Frans. Trouwens dit is het meest vertaalde Franse boek ooit. Hieronder volgt een eigentijds Frans liturgisch lied, que ma bouche chante ta louange , ofwel 'Moge mijn mond uw lof zingen'. Ik ben geen fan van zogenaamde opwekkingsliederen, maar dit klinkt dan wel weer erg vrolijk. En het vraag en antwoord principe in dit lied lijkt een beetje op de manier waarop in het klooster de psalmen gezongen worden. Interactief dus, oproepend om mee te gaan doen.
De laatste zus van mijn moeder is deze week overleden. Dat is een vreemde gedachte dat er van die generatie nu niemand meer over is. Het doet me nu wel heel concreet denken aan Prediker 1vers 4.... Ik heb goede herinneringen aan deze Tante Wil. Ik mocht vroeger foldertjes rond brengen van haar elektriciteit-bedrijf in mijn geboorte dorp en daarmee verdiende ik m'n eerste zakcenten. Vorig jaar sprak ik haar nog even tijdens een van mijn fietstochten. Ze zat voor haar huis lekker in de zon. 'Ik lees je blog nog vaak hoor', zie ze toen. Ze is 83 jaar geworden. Rust in Vrede tante...
Op deze foto bezocht Wil ons tijdens een vakantie ergens op de Veluwe, de jaarlijkse 'op-een-kleed-foto'.
Ons huis in aanbouw bereikte deze week het hoogste punt, dat betekende de vlag in top, 'Pannebier' en taartjes voor al het personeel!
Het plaatsen van het dak was deze week nog een grote uitdaging, vooral ook omdat de vrachtwagens en de kraan het dorpje haast niet in konden komen...... Gelukkig konden ze via het weiland rijden....
In de tijd van Jezus leefde in Italië de Romeinse dichter Ovidius. Hij werd een van de grootste dichters van zijn tijd en zijn bekendste werk is Metamorfosen. Het is niet zomaar een gedichtje, het zijn wel 12.000 regels en de gemiddelde uitgave is 400 tot 500 pagina's. In dit werk komen veel gedaantewisselingen voor tussen goden en mensen. Mensen veranderen in steen (Hiobe en Medusa) of in een spin (Arachne), goden worden een zwaan of veranderen in nevel, nimfen worden een boom (Daphne), of een koe (Io), enzovoorts. Die mythologische verhalen zijn gevuld met erotiek en liefdesperikelen, maar ook vol geweld, macht en straf. Voor veel kunstenaars zijn deze verhalen een inspiratiebron geweest tot het maken van schilderijen en beelden. In het Rijksmuseum in Amsterdam is nu de tentoonstelling 'Metamorfosen' te zien waar een aantal van de Ovidius' verhalen via schilderijen en ander soort kunst tentoongesteld worden. Met werk van Titiaan, Caravaggio, Bernini, Rodin en Rubens. Mooi om te zien, dat kan nog tot 25 mei.
Een voorbeeld is Leda en de zwaan: de god Jupiter verandert in een zwaan om Leda te verleiden. Op verschillende manieren wordt dit mythische verhaal uitgebeeld, het beeld is Romeins en uit de tweede eeuw.
Morgen, op 3 april, is het precies honderd jaar geleden dat mijn moeder werd geboren als Neeltje (Nel) van Zwieten. Ik herinner mij haar als zorgzaam, betrokken en vriendelijk. Ik heb haar zelden boos of chagrijnig meegemaakt. Ze had geen vijanden in het dorp. En dat terwijl ze geen gemakkelijk leven heeft gehad, als puber in de oorlogstijd, vroeg van school en werken in de huishouding, haar astma met bijbehorende periodes van matige energie, een gezin verzorgen met 5 kinderen, haar man die veel aan het werk was en ook nog een groentetuin om bij te houden en de wintervoorraad klaar te maken. Over emoties of het geloof praten kon ze moeilijk, zoals wellicht iedereen van die generatie. Pas in haar laatste levensjaar vertelde ze mij wel meer over wat haar overkomen is in haar leven zoals die oorlogstijd en een poging tot misbruik. Zorgzaam werd ze steeds meer. Een onweersbui, de ziekte van onze vader of een hoestend kleinkind. Of Jan die weer ver op vakantie ging.... Het maakte haar allemaal erg bezorgd. 'De mens lijdt meestal het meest door het lijden dat hij /zij vreest'. Ze was het liefst in Driebruggen, maar de laatste jaren ging ze ook wel met onze vader op vakantie naar Luxemburg, Duitsland of zelfs Oostenrijk. Het laatste jaar van haar leven bracht ze door in 't Oude Landt in Woerden. Daar heb ik haar wekelijks opgezocht en genoot van haar verhalen. 'Het lijkt hier wel een hotel', zei ze dan. Ze overleed in haar slaap in 2010. Voor haar een mooie dood voor ons destijds een zeer plotseling afscheid.
In deze laatste week van de Veertigdagentijd die de Spanjaarden zo mooi Semana Santa, Heilige Week, noemen komt misschien wel de mooiste muziek van het jaar op de radio. Wij hebben sinds we een 'noodradiootje' hebben vaak NPO klassiek op staan in huis en dat geeft een fijne sfeer. Afgelopen weekend waren we bij de Johannes Passion in het Amsterdamse Concertgebouw, ook zo'n hoogtepunt in deze Stille Week die voor mij niet echt stil hoeft te zijn. FvD wees mij weer eens op de prachtige muziek van de Engelse vocale groep Voces8. Neem maar eens 8 minuten de tijd om naar hun Agnus Dei te luisteren en je hebt meteen de sfeer van de Semana Santa te pakken:
De RK kerk in Woerden is genoemd naar de Heilige Bonaventura. Hij was een Italiaanse theoloog en filosoof die leefde van 1221 tot 1274. Zijn geschriften en gezangen hebben nogal een mystieke grondslag en zijn daarom wellicht niet zo bekend. Voor Woerdenaren komt daar aanstaande zondag, 29 maart verandering is, zie deze aankondiging:
Ter voorbereiding op de Goede Week: bijzondere (gezongen) teksten van Bonaventura
Op zondag 29 maart van 15.30u tot 16.30u vindt in de Bonaventurakerk een bijzondere bijeenkomst plaats: een speciale lezing over de Franciscaanse theoloog en naamgever van de kerk in Woerden, Bonaventura. De teksten worden afgewisseld door gezangen die Bonaventura zelf heeft geschreven en op muziek gezet. De lezing en zang worden verzorgd door de Utrechtse Vrouwenschola o.l.v. dirigent Arnoud Heerings.
De lezing geeft een beeld van Bonaventura, zijn tijd en zijn gedachtegoed. Daarnaast krijgen de bezoekers een exemplaar van de in het Latijn gezongen tekst met de Nederlandse vertaling ernaast. Met wie wil wordt om 15.30 uur een eenvoudig refrein ingestudeerd. Aangezien de gezongen teksten van Bonaventura in onze tijd zelden meer klinken, kan gesproken worden van een vrij unieke gelegenheid om deze te komen beluisteren.
De lezing is gratis te bezoeken. Na afloop is er een deurcollecte voor de aanstaande verbouwing van de Bonaventurakerk.
.jpg)
Ik woon nu precies 50 jaar in Woerden. 'Woerden is een dorp met stadsrechten' werd altijd gezegd maar wij ervaren dat anders. Woerden wordt groot, druk en met een auto bijna onbereikbaar in de spitsuren. De problemen en probleempjes van de 'Grote Stad' worden ook meer en meer zicht- en voelbaar. Wij hebben dan ook enige tijd geleden besloten om wel in Woerden te blijven wonen maar dan meer in het buitengebied. Na veel gezoek en gedoe zijn we nu aan het nieuwbouwen in een gehucht aan de rand van de gemeente Woerden. Het gaat met houtskeletbouw, het nieuwe bouwen, dat eigenlijk al erg oud is. Mijn vader deed dit al als timmerman en hij werd in 1924 geboren. Ons nieuwe huis ligt midden in het zogenaamde Cope Landschap. Een cope is een vaste maat voor een kavel, die vastgesteld werd tijdens de zogenaamde cope ontginningen in de 12e en 13e eeuw. In de kavel werden parallelle sloten gegraven om het overtollige water af te voeren. Er kwamen dwarssloten en weteringen en achterkades dat waren lage dijkjes met begroeiing. Het geheel leverde en levert een landschap op dat uniek is in de wereld en dat je vooral vanuit de lucht heel goed kunt zien.
In het Woerdens stadsmuseum wordt dit filmpje vertoond over dit zo specifieke landschap:
Onze bouw duurt nog tot de zomer daarna kunnen we in de tuin dagelijks genieten van het cope landschap met bijbehorende graslanden, slootjes en greppels, koeien, watervogels en rietpluimen.
Lees hier mijn eerdere blogs over de Copen. En hier nog een aanvulling. Dit landschap heeft al mijn levenlang m'n interesse. Logisch, als je uit zo'n veenland ofwel de 'broek' afkomstig bent. Uittenbroek dus.
In de zomer van 1978 was ik met Willy in Israel. Het was mijn eerste verre reis. We verbleven onder meer 6 dagen in de Sinaï woestijn en een week in Jeruzalem, in de Arabische wijk. Naast ons hotel zat een houtsnijder elke dag in zijn werkplaats religieuze souvenirs te snijden. Van echt Olijfhout vanuit Getsemane natuurlijk. Na lang onderhandelen en afdingen heb ik een 'Last Supper' van hem gekocht. Het was nog een flink geprop in de rugzak om het zonder schade thuis te krijgen. Het houtsnijwerk heeft nu weer een mooie plek gekregen in ons tijdelijke huis in Kamerik. Op witte donderdag maak ik het jaarlijks extra schoon met olijfolie....
Onze zonnige voorjaarsweek Andalusië leverde weer nieuwe ontdekkingen op.
In Malaga werden de processies van de Heilige Week (Semana Santa) al voorbereid.
We willen deze bijzondere religieuze en culturele uitingen graag een keer gaan meemaken.
Verder bezochten we Gibraltar, een stukje Engeland in Spanje. De apenrots was moeilijk bereikbaar omdat de kabelbaan in onderhoud is. Het blijft een bijzonder iets zo'n enorme rots die uitsteekt boven de zee, volgebouwd met Engelse onderkomens, horeca en winkels.
Ook bezochten we enkele voor ons nieuwe witte dorpen zoals Antequera en Ronda. In Antequera vonden we hunebedden van zo'n 5000 jaar oud.
Met het prachtige voorjaarsweer was het een mooie week om de griepverschijnselen kwijt te raken en bij te komen van de twee verhuizingen binnen 6 weken die we net achter de rug hebben....
De mark in Elviria is vaak biologisch
In Woerden staat al sinds 1899 een klooster. Het behoorde tot de orde van de Franciscanen. Ik herinner me nog dat monniken in zwarte pijen door de stad liepen. In 1978 nam de gemeente het klooster over en werd het omgebouwd tot een cultureel centrum met een muziekschool en een klein theater. In dat theater trad gisterenavond de Blues band van gitarist Leif de Leeuw op. Zij spelen blues en rock gebaseerd op de muziek van de Allman Brothers. Het werd een leuke muziekavond. Een vondst van deze band is de dubbele drum bezetting. Synchroon drummen gaf een duidelijk meerwaarde aan dit concert.
Het optreden in Woerden was de start van hun tour door Nederland. Er volgen dus nog genoeg gelegenheden hen te zien optreden!
